Ngân hàng mô Newlife thuộc Viện – Trường Đại học Y khoa Phan Châu Trinh vừa chính thức được Bộ Y tế cấp phép hoạt động, đánh dấu sự xuất hiện của ngân hàng mô đầu tiên tại khu vực miền Trung và mở ra một hướng tiếp cận mới trong điều trị, nghiên cứu cũng như đào tạo y khoa.
Với mô hình tích hợp lâm sàng – nghiên cứu – đào tạo, ngân hàng không chỉ cung ứng nguồn mô và tế bào gốc chất lượng cao cho các bệnh viện, góp phần giải quyết các bệnh mạn tính phổ biến tại miền Trung mà còn tạo nền tảng thực hành – nghiên cứu cho sinh viên y khoa, bác sĩ và đội ngũ nhân lực y tế, nhà nghiên cứu...
Ngân hàng Mô Newlife thuộc hệ thống Viện – Trường Đại học Y khoa Phan Châu Trinh, giữ vai trò cầu nối giữa trường đại học, bệnh viện và trung tâm nghiên cứu. Được xây dựng theo mô hình tích hợp đào tạo – lâm sàng – nghiên cứu, ngân hàng mô vừa đáp ứng nhu cầu ứng dụng trong điều trị, vừa là nền tảng quan trọng cho hoạt động nghiên cứu khoa học và đào tạo y khoa.
Ở lĩnh vực lâm sàng, Ngân hàng Mô Newlife cung ứng mô và tế bào gốc cho các bệnh viện trong khu vực, phục vụ ghép và điều trị bệnh, qua đó góp phần mở rộng cơ hội tiếp cận các dịch vụ y tế tiên tiến cho người dân.
Trong lĩnh vực nghiên cứu, ngân hàng phối hợp và cung cấp nguồn tài nguyên sinh học quý giá cho Trung tâm Nghiên cứu và Ứng dụng Y sinh triển khai các nghiên cứu về tế bào gốc và y học tái tạo.
Ở lĩnh vực đào tạo, Ngân hàng Mô Newlife tạo môi trường học tập và thực hành cho sinh viên y khoa, bác sĩ và các nhà khoa học trẻ trong lĩnh vực công nghệ sinh học y học.
Ngân hàng có chức năng tiếp nhận tiếp nhận, bảo quản, lưu trữ, vận chuyển bảo đảm chất lượng mô mỡ, mô dây rốn, máu cuống rốn và tế bào gốc từ các mô này; cung ứng cho các cơ sở y tế, cơ sở nghiên cứu và đào tạo y học.
Đồng thời trao đổi nguồn mô, tế bào gốc với các ngân hàng mô khác trong và ngoài nước nhằm mục đích khám bệnh, chữa bệnh, đào tạo và nghiên cứu y học tuân thủ các quy định pháp luật về khoa học công nghệ, thử nghiệm lâm sàng, đạo đức trong nghiên cứu y sinh học, bảo vệ dữ liệu cá nhân.

Một trong những điểm cốt lõi của Ngân hàng Mô Newlife là tiếp nhận và thu thập mô, tế bào gốc từ người hiến tự nguyện và người bệnh có nhu cầu lưu giữ tự thân. Các nguồn mô như máu cuống rốn, mô dây rốn, mô mỡ được sàng lọc, xét nghiệm nghiêm ngặt nhằm loại bỏ các mẫu không đạt tiêu chuẩn, bảo đảm tuân thủ đầy đủ các chuẩn mực đạo đức, pháp lý và y tế.
Sau thu nhận, các mẫu được xử lý, phân lập tế bào gốc tạo máu và tế bào gốc trung mô, sau đó bảo quản ngắn hạn và dài hạn bằng hệ thống nitơ lỏng, tủ lạnh âm sâu, duy trì chất lượng theo chuẩn GMP-WHO. Toàn bộ dữ liệu mẫu được mã hóa, quản lý điện tử nhằm bảo đảm khả năng truy xuất nguồn gốc và bảo mật thông tin cá nhân.
Nguồn tài nguyên sinh học này không chỉ phục vụ nghiên cứu mà còn hướng tới ứng dụng điều trị các bệnh lý phổ biến, đặc biệt là các bệnh mạn tính như COPD, bệnh lý khớp, đái tháo đường… – những vấn đề y tế có tỷ lệ mắc cao tại khu vực miền Trung.
Bên cạnh hệ thống trang thiết bị tại Bệnh viện Đại học Y khoa Phan Châu Trinh , ngân hàng Mô Newlife được đầu tư đồng bộ về cơ sở vật chất với gần 100 thiết bị mới, đã được hiệu chuẩn và kiểm định. Các nhóm thiết bị cốt lõi bao gồm hệ thống thu nhận và xử lý mô, thiết bị nuôi cấy và mở rộng tế bào, hệ thống kiểm soát chất lượng – xét nghiệm, cùng hệ thống lưu trữ lâu dài ở nhiệt độ siêu thấp.
Đáng chú ý, hệ thống bình nitơ lỏng -196°C được kết nối giám sát tự động, cảnh báo khi có sự cố về nhiệt độ hoặc mức nitơ, đi kèm hệ thống điện song song (UPS và máy phát điện), bảo đảm lưu trữ liên tục ngay cả trong tình huống khẩn cấp.
Về nhân lực, ngân hàng hiện có 15 cán bộ làm việc toàn thời gian, trong đó có 5 tiến sĩ tốt nghiệp nước ngoài thuộc các chuyên ngành hóa sinh, khoa học y sinh, tin sinh, kỹ thuật di truyền và các thạc sĩ, cử nhân chuyên ngành xét nghiệm, điều dưỡng, sinh học. Đây là đội ngũ nòng cốt để vận hành hệ thống ngân hàng mô theo chuẩn quốc tế.
Ngân hàng Mô Newlife xây dựng hệ thống 52 quy trình hành chính và 42 quy trình chuyên môn, bao phủ toàn bộ hoạt động từ phân lập, nuôi cấy, bảo quản đến cung ứng tế bào gốc. Các quy trình này chú trọng kiểm soát an toàn sinh học, quản lý phòng sạch, xử lý chất thải, kiểm soát vi sinh và đánh giá chất lượng mẫu theo các tiêu chí nghiêm ngặt như định danh, định lượng, kiểm tra nội độc tố, nhiễm khuẩn, nấm và mycoplasma.
Việc bảo quản tế bào gốc trong nitơ lỏng ở -196°C cho phép duy trì chất lượng lâu dài, đồng thời tối ưu quy trình rã đông và phục hồi để phục vụ nghiên cứu và điều trị.
Ngân hàng Mô Newlife tập trung phát triển y học tái tạo gắn với điều trị bệnh lý, cung ứng nguồn mô và tế bào gốc an toàn, ổn định cho các bệnh viện trong khu vực; hỗ trợ nghiên cứu khoa học và thử nghiệm lâm sàng; đồng thời là môi trường đào tạo thực hành cho sinh viên y khoa và bác sĩ trẻ.
Sự ra đời của Ngân hàng Mô Newlife được xem là bước tiến quan trọng trong chiến lược phát triển nghiên cứu và đào tạo của Trường Đại học Y khoa Phan Châu Trinh, góp phần nâng cao năng lực điều trị, thúc đẩy chuyển giao công nghệ y sinh và mở ra cơ hội để người dân miền Trung tiếp cận các thành tựu y học tiên tiến trong tương lai.