Ngày xưa, khi chưa có khoa học tâm lý, thầy bói từng được xem như “bác sĩ tâm lý” của xã hội. Ngày nay, vai trò ấy được đảm nhận bởi nhà tư vấn tâm lý – những người không đoán số phận mà giúp con người hiểu và làm chủ chính mình. Sự khác biệt ấy phản ánh một bước tiến dài trong nhận thức xã hội.
Thực tế, phần lớn những điều thầy bói nói thường mang tính chung chung, dễ áp dụng cho rất nhiều người. Khi nghe những lời tiên đoán như vậy, con người có xu hướng tự liên hệ với hoàn cảnh cá nhân và tin rằng thầy bói đang nói đúng về bản thân. Hiện tượng này trong tâm lý học được gọi là hiệu ứng Barnum – khi con người dễ dàng chấp nhận những mô tả mơ hồ như thể chúng dành riêng cho mình.
Bên cạnh đó, các thầy bói thường rất tinh ý trong việc quan sát biểu cảm, cách ăn mặc, giọng nói và thái độ của khách hàng. Thông qua những câu hỏi dẫn dắt khéo léo, họ khai thác thông tin mà người đối diện vô tình tiết lộ. Chỉ cần một chi tiết nhỏ như “dạo này tôi lo cho con quá”, thầy bói đã có thể suy đoán về tình trạng gia đình và tiếp tục câu chuyện theo hướng khiến người nghe tin rằng mình đang được “nhìn thấu”.
Đáng chú ý, thầy bói thường không đặt trọng tâm vấn đề ở bản thân người nghe, mà quy về những yếu tố bên ngoài như hướng nhà, vận mệnh, phong thủy hay nghiệp từ kiếp trước... Cách lý giải này vô tình giúp con người trút bỏ cảm giác tội lỗi, từ đó càng dễ tin và phụ thuộc vào lời phán đoán.
Không phải ai cũng có thể làm thầy bói. Những người hành nghề lâu năm thường có kinh nghiệm tiếp xúc với nhiều kiểu người, khả năng phân tích tâm lý nhanh và đặc biệt là cách truyền đạt tự tin, gần gũi – yếu tố quan trọng khiến khách hàng đặt niềm tin.
Tuy vậy, xét trên phương diện khoa học, bói toán không có cơ sở xác thực. Nguy hiểm hơn, nếu để những lời tiên đoán chi phối các quyết định quan trọng trong học tập, sự nghiệp hay cuộc sống, con người có thể đánh mất quyền làm chủ tương lai của chính mình.

Ngày nay, xã hội đã có một nghề nghiệp chính danh để thực hiện vai trò mà thầy bói từng đảm nhận – đó chính là nhà tư vấn tâm lý. Khác với việc “đoán số phận”, nhà tư vấn tâm lý dựa trên cơ sở khoa học, kiến thức về hành vi, cảm xúc và sự phát triển con người để:
Trong bối cảnh áp lực học tập, công việc và các mối quan hệ ngày càng gia tăng, nhu cầu chăm sóc sức khỏe tinh thần trở nên cấp thiết hơn bao giờ hết. Nhà tư vấn tâm lý được xem là “bác sĩ tinh thần” của xã hội hiện đại – một nghề nghiệp nhân văn, cần thiết và có giá trị lâu dài.
Sự phát triển của ngành Tâm lý học cũng phản ánh nhu cầu ngày càng lớn về chăm sóc sức khỏe tinh thần – một phần không thể tách rời của sức khỏe toàn diện. Trong bối cảnh đó, việc đào tạo đội ngũ nhà tư vấn tâm lý bài bản, có đạo đức và nền tảng khoa học là yêu cầu tất yếu.
TS. Nguyễn Thị Thanh Vân – Trưởng khoa Tâm lý học Trường Đại học Phan Châu Trinh – là một học giả giàu thành tích, từng 4 lần liên tiếp đạt danh hiệu thủ khoa từ bậc cử nhân đến tiến sĩ. Với hơn 20 năm kinh nghiệm giảng dạy, nghiên cứu và thực hành lâm sàng, cô không chỉ là chuyên gia uy tín trong lĩnh vực Tâm lý học mà còn là người đồng hành tận tâm, truyền cảm hứng cho sinh viên PCTU trên con đường tri thức và nghề nghiệp.
Tại Đại học Phan Châu Trinh, ngành Tâm lý học (định hướng Tâm lý học lâm sàng và Tham vấn tâm lý) được xây dựng theo hướng ứng dụng và nhân văn, giúp sinh viên nắm vững cả lý thuyết lẫn thực hành, đủ năng lực đồng hành cùng con người trong đời sống thực tiễn.
Chương trình đào tạo trang bị cho sinh viên 5 nhóm năng lực cốt lõi gồm: kỹ năng đánh giá lâm sàng; năng lực tham vấn và trị liệu; khả năng nghiên cứu và phân tích dữ liệu; kỹ năng giao tiếp – đồng cảm; cùng đạo đức nghề nghiệp gắn liền với giá trị nhân văn. Sau tốt nghiệp, sinh viên có thể làm việc tại bệnh viện, trung tâm y tế, phòng khám; tham gia tư vấn học đường tại các cơ sở giáo dục; đảm nhiệm vai trò chuyên gia tâm lý trong doanh nghiệp; hoặc làm việc tại các tổ chức, dự án cộng đồng về sức khỏe tinh thần.
Từ việc tin vào lời bói toán đến việc học cách hiểu chính mình là một hành trình dài của nhận thức xã hội. Và trên hành trình đó, tư vấn tâm lý không chỉ là một nghề nghiệp nhân văn, mà còn là sự phát triển tất yếu của xã hội hiện đại.
Để trở thành một NHÀ TÂM LÝ hiện đại, chuyên nghiệp, khoa học và sẵn sàng chữa lành “vết thương tâm lý” cho thân chủ của mình, hãy đăng ký xét tuyển Ngành Tâm lý học của Đại học Phan Châu Trinh nhé!

Thí sinh đã đăng ký hãy đăng nhập ở đây để tra cứu.